Podstawę prawną do przekazywania na rzecz organizacji pożytku publicznego 1% podatku stanowi art. 27 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie, zgodnie z którym podatnik podatku dochodowego od osób fizycznych może, na zasadach i w trybie określonym w przepisach odrębnych, przekazać 1 % podatku na rzecz wybranej przez siebie organizacji pożytku publicznego.

Art. 27 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie

1. Podatnik podatku dochodowego od osób fizycznych może, na zasadach i w trybie określonym w przepisach odrębnych, przekazać 1 % podatku obliczonego zgodnie z odrębnymi przepisami na rzecz wybranej przez siebie organizacji pożytku publicznego.
2. Otrzymane przez organizację pożytku publicznego środki finansowe pochodzące z 1% podatku dochodowego od osób fizycznych mogą być wykorzystane wyłącznie na prowadzenie działalności pożytku publicznego.
3. Minister właściwy do spraw finansów publicznych zamieszcza w terminie do dnia 30 września każdego roku, na stronie internetowej urzędu obsługującego ministra wykaz organizacji pożytku publicznego, zawierający: nazwę i numer wpisu organizacji pożytku publicznego do Krajowego Rejestru Sądowego, oraz wysokość środków otrzymanych przez tę organizację, pochodzących z 1% podatku dochodowego od osób fizycznych za rok poprzedzający.
   1. Naczelnik urzędu skarbowego właściwy miejscowo dla złożenia zeznania podatkowego, na wniosek, o którym mowa w ust. 3, przekazuje na rzecz jednej organizacji pożytku publicznego działającej na podstawie ustawy o działalności pożytku publicznego, wybranej przez podatnika z wykazu, o którym mowa w ustawie o działalności pożytku publicznego, zwanej dalej "organizacją pożytku publicznego", kwotę w wysokości nieprzekraczającej 1% podatku należnego wynikającego:
      1. z zeznania podatkowego złożonego w terminie określonym dla jego złożenia albo
      2. z korekty zeznania, o którym mowa w pkt 1, jeżeli została dokonana w ciągu miesiąca od upływu terminu dla złożenia zeznania podatkowego
      - po jej zaokrągleniu do pełnych dziesiątek groszy w dół.
   2. Warunkiem przekazania kwoty, o której mowa w ust. 1, jest zapłata w pełnej wysokości podatku należnego stanowiącego podstawę obliczenia kwoty, która ma być przekazana na rzecz organizacji pożytku publicznego, nie później niż w terminie dwóch miesięcy od upływu terminu dla złożenia zeznania podatkowego. Za zapłacony podatek, o którym mowa w zdaniu pierwszym, uważa się również zaległość podatkową, której wysokość nie przekracza trzykrotności wartości opłaty dodatkowej pobieranej przez Pocztę Polską Spółkę Akcyjną za polecenie przesyłki listowej.
   3. Za wniosek uważa się wskazanie przez podatnika w zeznaniu podatkowym albo w korekcie zeznania, o których mowa w ust. 1, jednej organizacji pożytku publicznego poprzez podanie jej numeru wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego oraz kwoty do przekazania na rzecz tej organizacji, w wysokości nieprzekraczającej 1 % podatku należnego.
   4. Kwotę, o której mowa w ust. 1, naczelnik urzędu skarbowego przekazuje w terminie od maja do lipca roku następującego po roku podatkowym, za który składane jest zeznanie podatkowe, na rachunek bankowy organizacji pożytku publicznego wskazany w wykazie, o którym mowa w ustawie o działalności pożytku publicznego. Kwota ta jest pomniejszana o koszty przelewu bankowego.
   5. Naczelnik urzędu skarbowego właściwy według siedziby organizacji pożytku publicznego, we wrześniu roku następującego po roku podatkowym przekazuje organizacji pożytku publicznego zbiorczą informację o:
      1. danych identyfikacyjnych (imię, nazwisko i adres), w tym obojga małżonków, którzy na wniosek podlegają łącznemu opodatkowaniu oraz
      2. wysokości kwoty, o której mowa w ust. 1, przekazanej na rzecz tej organizacji,
      3. przeznaczeniu kwoty, o której mowa w ust. 1, przez organizację pożytku publicznego (cel szczegółowy)
      - jeżeli podatnik w zeznaniu podatkowym lub w korekcie zeznania, o których mowa w ust. 1, wyraził zgodę na przekazanie organizacji pożytku publicznego danych wymienionych w pkt 1 i 2 lub wskazał cel szczegółowy, o którym mowa w pkt 3.
   6. Naczelnik urzędu skarbowego odstępuje od przekazania 1% podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego, jeżeli organizacja ta nie podała lub nie zweryfikowała, zgodnie z ustawą o działalności pożytku publicznego, numeru rachunku bankowego lub podany numer rachunku bankowego do przekazania 1% z zeznań podatkowych za rok podatkowy zmieniła w okresie od dnia 15 marca do dnia 31 lipca roku następującego po roku podatkowym. Zasada wyrażona w zdaniu pierwszym nie ma zastosowania, jeżeli zmiana numeru rachunku bankowego nastąpiła z przyczyn niezależnych od organizacji.
   7. Podatnicy, o których mowa w art. 3 ust. 2a, składający zeznanie podatkowe w trakcie roku podatkowego, wybierają organizację pożytku publicznego z wykazu, o którym mowa w ust. 1, określonego za poprzedni rok podatkowy.

 

Podatnikami podatku dochodowego od osób fizycznych są podatnicy rozliczający się na zasadach określonych w ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307, ze zm.) i na zasadach określonych w ustawie z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930, ze zm.). Ustawy te w analogiczny sposób regulują zasady, na jakich następuje przekazywanie 1% podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego. W ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych odpowiednią regulację zawiera art. 45c, który poniżej został przytoczony w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2011 r., które będzie miało zastosowanie do rocznego zeznania podatkowego za 2010 r. W ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne zasady przekazywania 1% podatku dochodowego reguluje art. 21b tej ustawy.

Art. 45 c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2011 r.)

 

Z przytoczonej regulacji wynika, że przekazanie 1% podatku dochodowego następuje poprzez podanie w odpowiedniej rubryce znajdującej się na końcu formularza rocznego zeznania podatkowego (lub formularza korekty do tego zeznania) numeru wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego, tj. w przypadku Fundacji Wcześniak Rodzice-Rodzicom nr KRS 0000191989 oraz kwoty do przekazania na rzecz Fundacji, w wysokości nieprzekraczającej 1% podatku należnego, po zaokrągleniu do pełnych dziesiątek groszy w dół. Podanie tych danych uważane jest za wniosek podatnika o przekazanie na rzecz wybranej przez niego organizacji pożytku publicznego 1% podatku. Niezwykle ważne jest poprawne wpisanie nazwy Fundacji i numeru, pod którym Fundacja jest zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym, ponieważ każda omyłka skutkować będzie tym, że 1% podatku nie zostanie przekazany na rzecz Fundacji.

Warunkiem przekazania 1% podatku jest zapłata należnego podatku dochodowego w pełnej wysokości nie później niż w terminie 2 miesięcy od upływu terminu do złożenia zeznania podatkowego, czyli nie później niż do dnia 30 czerwca.

Naczelnik urzędu skarbowego ma obowiązek przekazać wpływy z 1% podatku na rzecz danej organizacji pożytku publicznego nie później niż w terminie od maja do lipca roku następującego po roku podatkowym, za który składane jest zeznanie podatkowe na rachunek wskazany w wykazie publikowanym przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej na stronie internetowej. Kwota ta pomniejszana jest o koszty przelewu bankowego.

Przekazanie 1% na rzecz organizacji pożytku publicznego nie stanowi ani ulgi podatkowej, ani darowizny. Wskazując w zeznaniu podatkowym organizację, na rzecz której ma zostać przekazany 1% podatku, podatnik niejako wyręcza Ministra Skarbu Państwa w dystrybucji środków publicznych, decydując, na jaki cel zostanie przeznaczona kwota w wysokości 1/100 jego podatku dochodowego za ubiegły rok podatkowy. W odróżnieniu od darowizny nie są to środki, które podatnik dobrowolnie wykłada z własnej kieszeni, bowiem podatek ten i tak musi zostać przez podatnika zapłacony na rzecz Fiskusa. Podatnik decyduje tylko, na jaki cel zostanie przekazana część zapłaconego przez niego podatku, nie większa niż 1%.

Ponieważ w art. 27 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie mowa jest o podatnikach podatku dochodowego od osób fizycznych, pomocy Fundacji w formie przekazania na jej rzecz 1% podatku nie mogą udzielić podatnicy podatku dochodowego od osób prawnych.

Nie ma przeszkód, by podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych, którzy dokonali na rzecz Fundacji darowizny w danym roku podatkowym, pomniejszyli dochód podlegający opodatkowaniu za ten rok o wysokość dokonanej darowizny (nie więcej jednak niż o 6% - zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) i jednocześnie dokonali w zeznaniu rocznym przekazania 1% wpłaconego podatku na rzecz Fundacji lub innej organizacji pożytku publicznego.